زمینه: سقط جنین در اصطلاح پزشکی عبارت است از اخراج عمدی، مصنوعی یا خود به خود جنین قبل از موعد طبیعی به گونه‌ای که قابلیت حیات مستقل نداشته باشد و از لحاظ حقوقی نیز به اخراج حمل قبل از موعد طبیعی به نحوی که زنده یا قابل زیستن نباشد یا به تعبیر دیگر منقطع ساختن دوران طبیعی بارداری، اطلاق دارد. سقط جنین عمدی در اکثر قوانین، به استثنای مواردی که به لحاظ وجود معاذیر پزشکی و غیر پزشکی مجاز اعلام شده...

توبه از مسائل بسیار مهم اسلام است و در شماری از علوم اسلامی جایگاه بلندی دارد و یکی از واژه‌های بنیادین در حقوق جزای اسلامی و از معاذیر قانونی معافیت از مجازات محسوب و از موارد سقوط مجازات شمرده‌شده و به‌عنوان یک تأسیس حقوقی محسوب می‌شود؛ به‌گونه‌ای که در سایر مکاتب کیفری امروزی، نمونه آن به چشم نمی‌خورد. در اهمیت آن همین بس که یکی از بهترین شیوه‌های جلوگیری از تکرار جرم و اصلاح مجرمین است. توب...

همه افراد انتظار دارند که عملکرد نظام عدالت کیفری به گونه ای باشد که هنگام ارتکاب جرمی علیه آنها، کلیه حقوق ازدست رفته خود را بازیابند و اقدامی جهت جبران آلام و آسیب های وارده صورت پذیرد. با این حال قانون مجازات اسلامی رویکردی متفاوت درمواردی نظیر علل رافع مسئولیت کیفری، علل موجه و معاذیر قانونی در جهت رعایت حقوق بزهکارن با توجه به شرایط خاص آنها و جرم واقع شده، صورت پذیرفته و مرتکبین از مجازات...

مسئوولیت بین المللی اشکال گوناگونی دارد که در اساس می توان آن را به دو صورت مطرح نمود؛یکی مسئوولیت غیر کیفری که خاص کشورها و سازمانهای بین المللی است و دیگری مسئوولیت کیفری که خاص اشخاص حقیقی است ،اما چنین تفکیک و مرزبندیی که به ماهیت و سرشت مسئوولیت بین المللی مربوط می شود، در مقابل نقض حقوق بشر و حقوق بشردوستانه، بویژه در مناسبات متقابل آنها، شکل خاصی به خود می گیرد. در این مقاله ضمن تبیین مخ...

پذیرش اصل قانونی بودن جرم و مجازات در نظام حقوق کیفری ایران، بسیاری را بر آن داشته است تا به اعتبار عرف به‌عنوان یکی از منابع ارشادی حقوق اذعان نمایند. در حالی که بررسی تفصیلی عملکرد عرف در حوزه شناخت مفاهیم قانونی و استنباط از نصوص کیفری، آشکار می نماید که در مقام تشخیص صحیح حکم، توجه و عنایت به عرف، ناگزیر بوده و اغماض از آن، در عمل و نظر از سوی حقوقدان و دادرس میسور نیست. این نوشتار ضمن انک...

توبه از مسائل بسیار مهم اسلام است و در شماری از علوم اسلامی جایگاه بلندی دارد و یکی از واژه‌های بنیادین در حقوق جزای اسلامی و از معاذیر قانونی معافیت از مجازات محسوب و از موارد سقوط مجازات شمرده‌شده و به‌عنوان یک تأسیس حقوقی محسوب می‌شود؛ به‌گونه‌ای که در سایر مکاتب کیفری امروزی، نمونه آن به چشم نمی‌خورد. در اهمیت آن همین بس که یکی از بهترین شیوه‌های جلوگیری از تکرار جرم و اصلاح مجرمین است. توب...

توبه در لغت به معنی بازگشت و رجوع است و در اصطلاح به معنای ندامت یاپشیمانی از ارتکاب گناه است. توبه در حقوق جزای اسلامی به عنوان یکی از موارد سقوط مجازات شمرده شده است و در اهمیت آن همین بس که یکی از بهترین شیوه های جلوگیری از جرم و اصلاح مجرمان است. توبه در جرایمی مسقط مجازات است که فلسفه جرم بودن آنها صرف مخالفت با اوامر و نواهی الهی باشد. این حقوق، حق الله نامیده می شود. ولی در جرایمی که جنب...

نمود ارزش های بشری در حقوق بین الملل در سالیان اخیر با جرم انگاری نقض های شدید آن در سیاق فردی و پیش بینی گونه ای مسوولیت خاص در سیاق دولتی (مسوولیت مشدد) همراه بوده است. مسایل و مشکلات هنجارین و نهادین پیرو این هم زیستی – در کنار همزیستی دیگر هنجارهای نوظهور با هنجارهای قدیمی تر حقوق بین الملل- دغدغه ای را با عنوان به خطر افتادن وحدت حقوق بین الملل و در نتیجه موجودیت آن دامن زده است که بررسی ب...

در 6 نوامبر 2003 بعد از یازده‌ سال‌ از تاریخ‌ اقامه‌ دعوی‌، سرانجام‌ رأی‌ نهایی‌ دیوان‌ دادگستری‌ بین‌المللی‌ در قضیه‌ سکوهای‌ نفتی‌ میان‌ ایران‌ و ایالات‌ متحد امریکا صادر شد. دیوان‌ در رأی‌ خود حملات‌ امریکا به‌ سکوهای‌ نفتی‌ ایران‌ در 19 اکتبر 1987 و 18 آوریل‌ 1988 را مخلّ آزادی‌ تجارت‌ میان‌ سرزمین‌های‌ دو دولت‌ ندانسته‌ و در نتیجه‌ آن‌ را ناقض‌ بند 1 ماده‌ 10 عهدنامه‌ مودت‌ میان‌ ایران‌ و ا...

این امر که هیچ دولتی نمی‌تواند از ترک فعل یا فعل خلاف خود بهره‌مند شود یک اصل حقوقی پذیرفته شده حقوق بین‌الملل بوده و ریشه در اصل حسن‌نیت دارد. دولتها با امضای توافقنامه حل و فصل مسالمت‌آمیز اختلافات یا قبول ارجاع اختلافات به داوری یا رسیدگی قضایی بین‌المللی طی معاهدات دو یا چندجانبه، برای خود تکالیفی به وجود می‌آورند که در صورت عدم توجه یا نقض آنها، موجبات مسؤولیت بین‌المللی آنها فراهم می‌گردد...