عوامل کنترل کننده کیفیت مخزنی سازند بورقان در میدان نفتی فروزان، خلیج فارس
چکیده
سازند بورقان با سن کرتاسه از مهمترین سنگ مخزن ها در میادین هیدروکربنی خلیج فارس و کویت محسوب می شود. به منظور بررسی کیفیت مخزنی این سازند و عوامل کنترل کننده آن در میدان فروزان، m 5/62 مغزه، مورد مطالعات زمین شناسی و مخزنی قرار گرفت. این مطالعه نشان می دهد که سازند بورقان متشکل از ماسه سنگ های خیلی دانه ریز تا دانه متوسط، رس سنگ، شیل های آهکی و توالی های محدود کربناته بوده و از 8 رخساره رسوبی تشکیل شده است که براساس شواهد رسوب شناسی، در یک خلیج دهانه ای تحت تاثیر جزر و مد نهشته شده اند. این رخساره ها عبارتند از: (1) ماسه سنگ های کانالی با لایه بندی مورب، (2) پهنه گلی/خلیج، (3) پهنه ماسه ای، (4) تناوب پهنه ماسه ای و پهنه گلی، (5) پهنه گلی تحت تاثیر دریا، (6) پهنه ماسه ای تحت تاثیر دریا، (7) خلیج محدود شده/باتلاق و (8) پشته اوئیدی. اندازه گیری مقادیر تخلخل و تراوایی نمونه های مغزه نشان می دهد که اولاً تخلخل و تراوایی، به ترتیب، در محدوده 3/36 – 3% و 13343- md 6/0 تغییر می کند. ثانیاً ارتباط خوبی بین کیفیت مخزنی و رخساره های رسوبی سازند بورقان وجود دارد. بهترین کیفیت مخزنی سازند بورقان متعلق به ماسه سنگ های دانه ریز تا متوسط کانالی است درصورتی که نمونه های شیلی و رس سنگی متعلق به پهنه گلی و خلیج محدود شده از تخلخل و تراوایی پایینی برخوردار بوده و به عنوان بخش های غیرمخزنی درنظر گرفته می شوند. مقایسه مقادیر تخلخل و تراوایی با پارامترهای بافتی در ماسه های سست سازند بورقان نیز نشان می دهد که ارتباط خوبی بین اندازه و جورشدگی دانه ها و مقادیر تخلخل و تراوایی وجود دارد.