بررسی میزان شیوع کمبود آنزیم گلوگز-۶-فسفات دهیدروژناز در شهرستان نیشابور
چکیده
کمبود گلوکز-6-فسفات دهیدروژناز( pd 6 g ) ناهنجاری آنزیمی شایع و وابسته به کروموزوم x می باشد. pd 6 g اولین آنزیم کلیدی در مسیر پنتوز فسفات است که در تولید nadph دخالت دارد. nadph در بیوسنتز گلوتاتیون احیا شده( gsh ) از اهمیت زیادی برخوردار می باشد. gsh از دناتوراسیون هموگلوبین جلوگیری کرده، از گروه های سولفیدریل غشای گلبول های قرمز محافظت می کند و عاملی برای رفع مسمومیت پراکسید هیدروژن و رادیکال های آزاد از گلبول های قرمز است. کمبود pd 6 g می تواند موجب همولیز حاد در افرادی که در معرض استرس های گوناگون اکسیداتیو مانند عفونت ها، داروها و برخی مواد شیمیایی و دانه های باقلا(فاویسم) قرار می گیرند، شود. هدف از مطالعه حاضر بررسی میزان شیوع کمبود pd 6 g در بخش های مختلف شهرستان نیشابور(شمال شرق کشور) بوده است. در تحقیق انجام شده 537 مرد ظاهراً سالم و داوطلب در محدوده سنی 1 روزه تا 15 ساله به طور تصادفی از بخش های مختلف نیشابور(متناسب با جهت هر بخش) انتخاب شدند و روش غربال گری برای جست وجوی کمبود pd 6 g براساس مواد فلوروسنت بوده است. در این مطالعه میزان شیوع کمبود pd 6 g 8/22% به دست آمد که حدود 6% دچار کمبود شدید و 8/16% دچار کمبود متوسط بودند. بر اساس نتایج به دست آمده میزان شیوع در نیشابور نسبت به شهرهای دیگر ایران که تاکنون گزارش شده، یعنی از مقدار کم(1%) در ماکو(شمال غرب ایران) تا مقدار زیاد(20%) در ایرانشهر(جنوب شرق ایران) بیش تر است بنابراین کمبود pd 6 g در شرق ایران شایع تر از غرب ایران می باشد. با انجام دادن آزمون کای دو در این تحقیق هیچ ارتباط معنی داری بین میزان شیوع کمبود pd 6 g با بخش های مورد مطالعه(266/0= p ) یا گروه های سنی مورد بررسی(350/0= p ) به دست نیامد.