شناسایی موتاسیونهای ژن rpob در سویه های مایکوباکتریوم توبرکلوزیس مقاوم به ریفامپین جدا شده از بیماران ایرانی

فرحنوش دوستدار، farahnoush doustdar dept. of microbiology, school of medicine, ahwaz jundishapour university of medical sciences, ahwaz, iranگروه مییکروب شناسی،دانشکده پزشکی،دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز آذردختآذردخت خسروی، azardokht khosravi dept. of microbiology, school of medicine, ahwaz jundishapour university of medical sciences, ahwaz, iranگروه مییکروب شناسی،دانشکده پزشکی،دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز پریسا فرنیا، parisa farnia iranian national reference tb laboratory, national research institute of tuberculosis and lung disease (nritld), who collaborating centre of tuberculosis, tehran, iranمرکز رفرانس سل کشوری،بیمارستان مسیح دانشوری تهران احمد رضا بهره مند، ahmadreza bahremand dept. of mycobacteriology, iran pasteur institute.انستیتو پاستور تهران

چکیده

زمینه و اهداف: در این تحقیق، فراوانی موتاسیون ها در ناحیه پر موتاسیون بسیار متغیر ژن rpob سویه های مایکوباکتریوم توبرکلوزیس مورد بررسی قرار گرفت. این سویه ها مقاوم یا حساس به ریفامپین بوده و از بیماران مبتلا به سل مراجعه کننده به مرکز رفرانس سل کشوری و مرکز رفرانس سل اهواز، جدا شده بودند. هدف از این تحقیق بررسی چگونگی تاثیر غربالگری مولکولی این ناحیه از ژن rpob در نمونه های بیماران مبتلا به سل در تشخیص سریع موارد مایکوباکتریوم توبرکلوزیس مقاوم به ریفامپین بود.روش بررسی: تعداد 25 نمونه مایکوباکتریوم توبرکلوزیس مقاوم به ریفامپین و 5 مایکوباکتریوم توبرکلوزیس حساب به ریفامچین جدا شده از بیماران بصورت تصادفی برای انجام این تحقیق انتخاب شد. ناحیه rrdr کلیه نمونه های انتخاب شده پس از تکثیر به وسیله pcr، کاملا سکانس شد تا انواع و فراوانی موتاسیونهای مرتبط با مقاومت به ریفامپین در این ناحیه بررسی شود.یافته ها: بر اساس نتایج حاصله، %96 از سویه های مقاوم به ریفامپین، تغییرات ژنتیکی در ناحیه rrdr را نشان دادند و 72 درصد از سویه های مایکوباکتریوم توبرکلوزیس مقاوم به ریفامپین دارای موتاسیونهای missense بودند که منجر به عوض شدن اسید آمینه در کدون (%60) 531، کدون 526 (%16) و کدون 516 (%8) در ناحیه مرکزی ژن rpob گردیده بود. در حالیکه در تحقیق ما مانند سایر نقاط دنیا کدون 531 دارای بیشترین تغییر بود ولی فراوانی موتاسیون در دو کدون شایع دیگر یعنی 526 و 516 متفاوت از فراوانی موتاسیون گزارش شده از سایر نقاط دنیا بود. این تفاوتها ممکن است ناشی از تغییرات ژنی جغرافیایی در نژ ادهای مایکوباکتریوم توبرکلوزیس مقاوم به ریفامپین و انتقال این نژادها در بیماران در کشورهای مختلف باشد.نتیجه گیری: میزان بالای موتاسیون در ناحیه rrdr نمونه های مایکوباکتریوم توبرکلوزیس مقاوم به ریفامپین جدا شده از بیماران، تایید کننده این مطلب است که غربالگری لین ناحیه ژنی برای تعیین مقاومت به ریفامپین در نمونه های کلینیکی مایکوباکتریوم توبرکلوزیس جدا شده از ایران مناسب است.