researcher

غلامرضا تجویدی

تحقیق کاربردشناختی آموزش صریح و اثر آن بر درخواستهای آکادمیک پست الکترونیک
   پایان نامه وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه علامه طباطبایی - دانشکده ادبیات و زبانهای خارجی 1388
    فاطمه حسین مردی     ضیاءالدین تاج الدین

زبان آموزان ایرانی باید این مهارتها را کسب کنند اما متاسفانه در زمینه ی شناخت و بهبود وضعیت کاربرد شناختی این زبان آموزان در ایران ، کمتر تحقیقی صورت گرفته است. هدف این تحقیق ، تشخیص تفاوت استفاده ی مشخصه های کاربرد شناختی برای دانش آموزانی میباشد که آموزش صریح دیده اند و آنهایی که این آموزش به آنها ارائه نشده است. مبانی نظری شامل مرور مختصری از منابع ، چهارچوب نظری و پرسشها و فرضیه ها: فرضیه اول: تفاوتی بین مشخصه های کاربرد شناختی درخواستها در ایمیلهای قبل از آموزش ، بین دو گروه مورد بررسی (کنترل و آزمایشی) وجود ندارد. فرضیه دوم: تفاوتی بین مشخصه های کاربرد شناختی درخواستها در ایمیلهای قبل از آموزش هر دو گروه با ایمیلهای بعد از آموزش آنها وجود ندارد. روش تحقیق شامل تعریف مفاهیم ، روش تحقیق، جامعه ی مورد تحقیق، نمونه گیری و روشهای نمونه گیری، ابزار اندازه گیری، نحوه اجرای آن، شیوه ی گردآوری و تجزیه و دو جامعه آماری شامل دو کلاس دانشجوی رشته ی آموزش زبان انگلیسی میباشد. روش تحقیق آزمون گرفتن قبل و بعد از آموزش میباشد. نحوه تجزیه و تحلیل داده ها جمع آوری ایمیلها ، کد گذاری مشخصه ها و مقایسه آنها با هم بوده است. هر دو فرضیه ی مورد اشاره در بالا در این تحقیق رد شده است و تفاوت در مشخصه های زیر وجود دارد: 1- موضوع درخواست 2- رفتارهای سر 3- داون گریدر 4- آپ گریدر 5- حرکتهای حمایتی 6- تشکر و سلام کردن ث: نتیجه گیری و پیشنهادات: استقاده از ایمیل امروزه در سطح جامعه رو به گسترش است و مشخصه های کاربردشناختی و کلامی و فرهنگی آنها باید مورد تحقیق قرار گیرد. صفحات درسی که ضمیمه ی این تحقیق میباشد، امید است که مورد استفاده ی محققان و معلمین قرار گیرد تا قدمی باشد جهت تحقیقهای آینده

بکارگیری مدل فرامتن تطبیقی در آموزش ترجمه تخصصی در محیط وب
   پایان نامه وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه علامه طباطبایی - دانشکده ادبیات و زبانهای خارجی 1388
    حمید صادقیه     حسین ملانظر

تربیت مترجمان با دانش تخصصی کافی نیازمند تعامل مداوم ترجمه آموزان با متون مرتبط با آن رشته در زبان مبدا و مقصد است. اما اغلب محدودیت های مالی و زمانی در شیوه متداول تربیت مترجم و کلاس های ترجمه مانع دسترسی آزاد ترجمه آموزان به اطلاعات علمی مرتبط با رشته تخصصی مورد نظر می شود. در پژوهش حاضر ابتدا مدل جدیدی برای استفاده از پیکره جهانی وب در تربیت مترجم متون تخصصی پیشنهاد شده است. سپس برای تعیین میزان کارآیی این شیوه نسبت به شیوه کارگاهی متداول پرسش های زیر مطرح شد: 1) آیا میزان اطلاع ترجمه آموزان از دانش تخصصی رشته های خاص ارتباطی با تعداد هر یک از انواع خطاهای ترجمه در متون همان رشته دارد؟) آیا افزایش دانش تخصصی ترجمه آموزان با استفاده از مدل پیشنهادی مبتنی بر کاربرد فرامتن تطبیقی تحت وب نسبت به شیوه معمول تاثیری بر تعداد خطاهای مرتبط با میزان دانش تخصصی دارد؟ برای پاسخ به این سوالات یک گروه نفری همگن به عنوان گروه آزمون به صورت داوطلبانه به مدت جلسه در کلاس های مجازی آموزش ترجمه متون اقتصادی شرکت کردند. پس از اتمام دوره، نتایج آزمون ترجمه در قالب جدول بسامد هر یک از انواع خطاهای ترجمه با آزمون اقتصاد مقایسه و میزان همبستگی هر نوع خطا با دانش تخصصی مترجم محاسبه شد. بر اساس نتایج به دست آمده، دوازده نوع از سی نوع خطای مدل ارزشیابی مورد نظر با میزان دانش تخصصی ترجمه آموزان رابطه معکوس داشتند. این خطاها عبارتند از زمان فعل، واژگان و اصطلاحات نادرست، معادل یابی غیرفنی اصطلاح، مخفف ها و سرواژه، حذف آوانویسی اسامی خاص، اشتباه در آوانویسی اسامی خاص، خطا در انتقال نمادها و فرمول ها، عبارات نامتناسب با نوع متن مقصد، تغییر معنا، تردید در معنا، عبارت ترجمه نشده، و واژگان پیوندی. سپس با استخراج داده های مربوط خطاهای فوق در پس آزمون ترجمه این گروه و مقایسه آنها با نتایج به دست آمده از پس آزمون گروه شاهد با استفاده از آزمون تی میزان اثربخشی مدل پیشنهادی بر کاهش انواع این خطاها نسبت به شیوه معمول مشخص شد. نتایج آزمون تی برای این دوازده خطا در پس آزمون های دو گروه آزمون و شاهد نشان داد که مدل پیشنهادی این پژوهش در کاهش خطاهای مرتبط با دانش تخصصی مترجم موفق تر بوده است.

ساختارهای بندی ترکیبی و درونه ای در متون خبری سیاسی و اقتصادی ترجمه شده و ترجمه ناشده
   پایان نامه وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه علامه طباطبایی - دانشکده ادبیات و زبانهای خارجی 1388
    مرضیه ایجی     کامبیز محمودزاده

پژوهش حاضر درچهارچوب نظری دستور زبان نقشگرای نظاممند (systemic functional linguistics, sfl) که از سوی زبانشناس معروف هلیدی در سال1994مطرح شده است، به بررسی ساختارهای بندی، بدلها و نقل قولهای کوتاه میان متنی در متون خبری ترجمه شده و ترجمه نشده میپردازد. اصطلاح نظاممند بر پایه نگرشی است که زبان را شبکه ای از نظامها و یا گزینه های به هم مرتبط برای ساخت معنی میداند. اصطلاح کاربردی نیز به نگرش این شیو? زبانشناسی به معنا و مفهوم اشاره دارد. پژوهش حاضر به سه پرسش اساسی پاسخ میدهد: 1- توزیع ساختارهای بندی ترکیبی در متون سیاسی و اقتصادی ترجمه شده و ترجمه نشده به چه ترتیب است؟ 2- توزیع ساختارهای بندی درونه ای درمتون سیاسی واقتصادی ترجمه شده و ترجمه نشده به چه ترتیب است؟ 3- توزیع عطف بیان ونقل قولهای کوتاه میان متنی در متون سیاسی و اقتصادی ترجمه شده و ترجمه نشده به چه ترتیب است؟ پیکره مورد استفاده در این تحقیق پیکره ای یک زبانه (انگلیسی) و شامل مجموعاً 120/000 واژه است که از این میزان 60/000واژه به متون خبری ترجمه شده (شامل 30/000 واژه در هر یک از دو زیرپیکره سیاسی و اقتصادی) و60/000 واژه به متون خبری ترجمه نشده (شامل30/000 واژه در هر یک از دو زیرپیکره سیاسی و اقتصادی) تعلق دارد. تحلیل دقیق هریک از 19 ساختار بررسی شده دراین پژوهش در هر یک از متون خبری سیاسی و اقتصادی نشان داد که به جز 5 ساختار (hc/pr, pc/pr, nfpc, nfinfc, ecn)، 14ساختاردیگر همگی درمتون خبری ترجمه نشده بیشتر به کار میروند. شایان ذکراست که در برخی موارد نتایج تناقض آمیزی از مقایسه دو به دو زیرپیکره های سیاسی و اقتصادی در هر یک از پیکره های ترجمه شده و ترجمه نشده حاصل شد که در چنین مواردی بررسی کلی میزان هر یک از 19ساختار در کل پیکره های ترجمه شده و ترجمه نشده صرف نظر از تعلق آنها به هر یک از دو زیرپیکره سیاسی و اقتصادی به محقق کمک کرد تا نتایجی یکدست از میزان بسامد هر یک از ساختارها در متون بومی و غیربومی خبری به دست آورد. بسامد بیشتر اکثر این ساختارهای دستوری در متون خبری ترجمه نشده نشانگر پیچیدگی دستوری (syntactic complexity) بیشتر در متون خبری نوشته شده توسط انگلیسی زبانان است که با نتایج تحقیق کریب (cribb) در سال 2004 در پژوهشی که به بررسی بندهای ترکیبی در مکالمات گویندگان غیرانگلیسی زبان پرداخته و آن را با مکالمات گویندگان انگلیسیزبان مقایسه کرده است، مطابقت دارد.

بررسی تاثیر آگاهی فرازبانی و مهارت زبانی بر روی عملکرد زبان آموزان درآزمون های کاربرد شناسی بین زبانی
   پایان نامه وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه علامه طباطبایی - دانشکده ادبیات و زبانهای خارجی 1388
    سارا اسدی فر     ضیاءالدین تاج الدین

چارچوب نظری این مطالعه شامل تئوری کنش گفتاری، توانش ارتباطی ، کاربرد شناسی بین زبانی و فرا گیری زبان دوم می باشد و پرسشهای تحقیق عبارتند از: 1. آیا آگاهی فرا کاربردی تاثیری بر روی عملکرد زبان آموز در سه آزمون کاربرد زبان شناسی( آزمون نوشتاری تکمیل گفتمان، آزمون چهار گزینه ای تکمیل گفتمان، خود ارزیابی گفتمان ) دارد؟ 2. آیا مهارت زبانی تاثیری بر روی عملکرد زبان آموز در سه آزمون کاربرد زبان شناسی( آزمون نوشتاری تکمیل گفتمان، آزمون چهار گزینه ای تکمیل گفتمان، خود ارزیابی گفتمان ) دارد؟ 92 زبان آموز زن یکی از موسسات زبان شهر ارومیه در این تحقیق شرکت کردند. بر اساس نتایج آزمون تافل در 2 گروه متوسط و پیشرفته و 2 گروه کنترل قرار قرار گرفتند. 4 آزمون کاربرد شناسی بین زبانی نیز جهت سنجش میزان یادگیری کاربرد شناسی قبل و بعد از آموزش نیز طراحی شدند. هر کدام از این آزمون ها بر اساس دو کنش گفتاری تقاضا و معذرت خواهی بنا نهاده شده بودند. بعد از انجام فنون مربوط به افزایش آگاهی فرا کاربردی هر دو گروه متوسط و پیشرفته از تمامی شرکت کنندگان در مطالعه آزمون های فوق الذکر به عمل آمد.نتایج تحقیق نشان دهنده این واقعیت بود که آموزش های افزایش آگاهی فرا کاربردی، یادگیری منظور شناسی را در هر دو گروه با مهارت های زبانی بالا و پایین افزایش می دهد و توانایی زبان آموز در درک و تولید کنش های گفتاری تقاضا و معذرت خواهی در زبان دوم را بهبود می بخشد.

ساخت اطلاعی در ترجمه نمایشنامه از انگلیسی به فارسی
   پایان نامه وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه علامه طباطبایی - دانشکده ادبیات و زبانهای خارجی 1389
    میر سعید موسوی رضوی     غلامرضا تجویدی

حوزه ساخت اطلاعی جمله، که از زیرشاخه های منظورشناسی گفتمان در زبانشناسی محسوب می شود، از اهمیت ویژه ای در ترجمه برخوردار است. یکی از مهم ترین مفاهیم مطرح شده در این حوزه مفهومی است به نام نشانداری که در سطوح مختلف تحلیل زبانشناختی (از جمله سطح واژگانی، نحوی و ...) به آن پرداخته اند. بی شک استفاده از ساخت های نشاندار یکی از ابزاری است که گویشوران هر زبان به منظور ساماندهی پیام و افزایش معنا از آن بهره می برند، به این معنی که با استفاده از جمله ای نشاندار به جای جمله ای بی نشان، جزء یا اجزای معنایی تازه ای به معنای گزاره ای موجود افزوده می شود که به ایجاد معنای ارتباطی متفاوت با معنای ارتباطی جمله بی نشان منجر می شود. از آنجا که مترجمان عموما تلاش می کنند به معنای مورد نظر نویسنده/گوینده دست یابند و آن را به خواننده/شنونده منتقل کنند، آشنایی با مفهوم نشانداری، ساخت های نشاندار، خصوصیات و کارکردهای هر یک از این ساخت ها برای مترجمان ضروری می نماید. هدف اصلی تحقیق حاضر بررسی نحوه انتقال جملات نشاندار در ترجمه فارسی متون نمایشنامه ای انگلیسی و میزان مطابقت جملات متن مبدا و مقصد از منظر ساخت اطلاعی و معنای ارتباطی است. در فصل دوم پژوهش حاضر مروری بر پیشینه تاریخی مطالعات مربوط به ساخت اطلاعی صورت گرفت که در آن ابتدا بنیانهای روانشناختی بحث و سپس آرای نظریه پردازان برجسته این حوزه (متسیوس، فیرباس، هلیدی، لمبرکت، و والدووی) به فراخور حال مورد کنکاش قرار گرفت. در بخش دیگری از این فصل به توضیح مفهوم نشانداری و ترتیب (نشاندار و بی نشان) اجزای جمله، و نیز سه طبقه بندی از بین طبقه بندی های مختلف موجود از ساختهای نشاندار در زبان انگلیسی (طبقه بندی بیکر، بل، و اشمید) پرداختیم. و در نهایت نیز پژوهش های انجام شده به دست سیزده تن از پژوهشگران ایرانی در زمینه ساخت اطلاعی به اختصار ذکر شد. از میان سه چارچوب نظری اصلی برای انجام تحقیق در مطالعات ترجمه (که چسترمن و ویلیامز در کتاب معروف خود "the map" مطرح کرده اند)، پژوهش حاضر در چارچوب الگوی مقایسه ای صورت گرفته است. همچنین از آنجا که تحقیق حاضر با رویکردی زبانشناختی به ترجمه می نگرد، به اقتضای موضوع، کارکردگرایی(functionalism) به عنوان چارچوب نظری زبانشناختی مورد استفاده قرار گرفت. این پزوهش در صدد یافتن پاسخ برای دو پرسش زیر بوده است: 1. نسبت جملات نشاندار به جملات بی نشان در بخش انگلیسی پیکره موجود چیست؟ 2. تا چه میزان معنای ارتباطی جملات متن مقصد (فارسی) با معنای ارتباطی جملات نشاندار متن مبدا (انگلیسی) مطابقت دارد؟ پژوهش حاضر پژوهشی توصیفی-تحلیلی و پیکره-محور است که با استفاده از داده های به دست آمده از پیکره زبانی موجود، به توصیف و تحلیل موضوع تحقیق (ساخت اطلاعی در ترجمه) می پردازد. پیکره ای که به منظور انجام این پژوهش ایجاد شد شامل دو بخش انگلیسی و فارسی است. بخش انگلیسی پیکره متشکل از حدودا 3500 جمله موجود در دو نمایشنامه "ساحره سوزان" و "خاطره دو دوشنبه" نوشته آرتور میلر است و بخش فارسی پیکره شامل ترجمه آن. پس از استخراج جملات از متن این دو نمایشنامه انگلیسی، ترجمه فارسی هر یک از این جملات در مقابل جمله اصلی قرار داده شد. در مرحله بعد، از میان جملات انگلیسی موجود، جملات نشاندار استخراج و بر مبنای طبقه بندی بیکر، در گروه های مختلف قرار داده شدند. سپس جملات نشاندار انگلیسی با ترجمه های فارسی شان مقایسه و بررسی شدند. جملات نشانداری که دارای ترجمه نشاندار بودند، جزو موارد مطابقت نشانداری و جملات نشانداری که دارای ترجمه بی نشان بودند، جزو موارد عدم مطابقت نشانداری به شمار آورده شدند. نتایج به دست آمده در خصوص نسبت جملات نشاندار به جملات بی نشان حاکی از آن بود که نزدیک به 96 درصد از جملات موجود در بخش انگلیسی پیکره، جملات بی نشان بودند و تنها 4 درصد را جملات نشاندار تشکیل می داد. در خصوص میزان مطابقت جملات متن مبدا و مقصد از نظر نشانداری، یافته ها بیانگر آن بود که بیش از 61 درصد از جملات نشاندار انگلیسی دارای ترجمه نشاندار و بیش از 37 درصد از آنها دارای ترجمه بی نشان بودند. البته شایان ذکر است که میزان مطابقت نشانداری و نسبت ترجمه های نشاندار به ترجمه های بی نشان در گروه های مختلف جملات نشاندار با هم یکسان نبود و تفاوت های چشمگیر و قابل تأملی در بین آنها وجود داشت که به تفصیل در فصل چهارم مورد بحث قرار گرفته است. عدم آگاهی مترجم از ساخت های نشاندار و کارکردهای کلامی آنها چه در زبان مبدا و چه در زبان مقصد ممکن است منجر به تبدیل شدن این ساخت ها به ساخت های بی نشان در فرآیند ترجمه شود که در این صورت بخشی از معنای ارتباطی این جملات در ترجمه از بین می رود. حفظ نشانداری در ترجمه لزوما به معنای حفظ ترتیب اجزای جمله زبان مبدا در زبان مقصد نیست و چه بسا چنین کاری موجب بی نشان شدن ترجمه جمله ای نشاندار شود چرا که زبان های مختلف از ترتیب یکسانی برای اجزای جمله برخوردار نیستند. بنابراین مترجم باید تسلط مناسبی بر میزان نشانداری ساخت های مختلف در زبان مبدا و نیز زبان مقصد داشته باشند تا بتواند در ترجمه چنین جملاتی از آن بهره گیرد. آشنایی با ساخت اطلاعی، آگاهی از تفاوت بین معنای گزاره ای و معنای ارتباطی، آشنایی با ساخت های نشاندار و بی نشان و ویژگیها و کارکردهای کلامی هر یک، و نیز تسلط بر نحوه توزیع اطلاعات در سطح جمله مواردی مهم از مهارت های زبانی مورد نیاز مترجمان است که طراحان دروس دوره های تربیت مترجم باید به آن توجه ویژه ای داشته باشند. در پژوهش های پیکره-محور، هر چه پیکره بزرگتر و شمول آن گسترده تر باشد، نتایج حاصل تعمیم پذیرتر و مفیدتر خواهد بود. به نظر می رسد در صورت انجام چنین پژوهش هایی در آینده در مورد دیگر انواع متون، می توان با تجمیع پیکره های زبانی و کنار هم گذاشتن یافته های حاصل از چنین مطالعاتی به نتایجی فراگیرتر در خصوص راهکارهای موجود برای ترجمه مناسب ساخت های نشاندار از زبانهای دیگر به فارسی دست یافت. چنین یافته هایی قطعا دارای استفاده های آموزشی فراوانی خواهد بود.

the effect of consciousness raising (c-r) on the reduction of translational errors: a case study
   پایان نامه وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه علامه طباطبایی - دانشکده ادبیات و زبانهای خارجی 1389
    آزاده سادات مکی نژاد     غلامرضا تجویدی

در دوره های آموزش ترجمه استادان بیشتر سعی دارند دانشجویان را با انواع متون آشنا سازند، درحالی که کمتر به خطاهای مکرر آنان در متن ترجمه شده می پردازند. اهمیت تحقیق حاضر مبنی بر ارتکاب مکرر خطاهای ترجمانی حتی بعد از گذراندن دوره های تخصصی ترجمه از سوی دانشجویان است. هدف از آن تاکید بر خطاهای رایج میان دانشجویان مترجمی و کاهش این خطاها با افزایش آگاهی و هوشیاری دانشجویان از بروز آنها است.از آنجا که حوزه ی این تحقیق، بین رشته ای است، از مدل تحلیل خطاها در بررسی انواع خطاها و از مدل افزایش آگاهی برای بررسی تاثیر آن بر کاهش خطاها استفاده شده است. تقسیم بندی خطاهایی که مورد بررسی قرار گرفته اند بوسیله ی نظرخود محقق مبنی بر فهرست خطاهای ترجمانی ارائه شده ازسوی انجمن مترجمان آمریکا و مشاوره با اساتید باسابقه رشته مترجمی انجام شده است. بر این اساس، این مطالعه در پی یافتن پاسخ سوالات زیر است:?. چه خطاهایی درمیان دانشجویان مترجمی زمانی که از فارسی به انگلیسی ترجمه می کنند رایج است ؟ ?. آیا فرایند افزایش آگاهی و ارائه داده ها بر کاهش خطاهای ترجمانی موثر است؟دراین تحقیق، پربسامد ترین خطاهای ترجمانی به صورت قراردادی انتخاب شده و بر اساس آنها، نتایج عملکرد شرکت کنندگان مورد مطالعه قرار گرفته اند. جامعه ی مورد تحقیق 18 نفر از دانشجویان ترم پنجم که واحد "ترجمه ی متون ساده" رامی گذراندن انتخاب شدند. ابتدا پیش آزمون برگزار شد و طی شش جلسه ی متوالی آموزش و آگاهی لازم به آنها ارائه شد. درپایان ترم پس آزمون به عنوان بخشی از امتحان پایان ترم برگزار شد.یافته های تحقیق در سه بخش خلاصه می شود که عبارتند از: 1. نمرات پیش آزمون نمونه ها 2. نمرات پس آزمون نمونه ها 3. پربسامد ترین خطاهای ترجمانی از فهرست خطاهای منتخب این تحقیق نشان می دهد که می توان روش افزایش آگاهی را به عنوان روشی موثر در هوشیارکردن دانشجویان و در نتیجه کاهش خطاهای ترجمانی آنها قلمداد کرد. پیشنهاد می شود این تحقیق در مورد خطاهای دیگر که با معیاری غیر از فهرست منتخب انتخاب شده باشند تکرار شود. جامعه ی نمونه در این تحقیق صرفاٌ تعدادمحدودی از دانشجویان تازه کار ترجمه بودند و می توان جامعه ی آماری را انتخاب کرد و نتیجه را در مورد آنها بررسی کرد.

بررسی تطبیقی روش آموزشی معلم-محور وشیوه آموزشی سپ برای آموزش ساخت واژه به غیرفارسی زباناندر مقطع متوسطه
   پایان نامه وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه علامه طباطبایی - دانشکده ادبیات و زبانهای خارجی 1389
    مهسان انتظارالمهدی     غلامرضا تجویدی

پژوهش حاضر با هدف معرفی روش آموزشی سیپ سعی در آموزش ساخت واژه به غیرفارسی زبانان در مقطع متوسطه دارد.این تحقیق به صورت میدانی وتجربی بین سه گروه از دانش آموزان انجام شده است. دو گروه فارسی آموز ویک گروه فارسی زبان جامعه آماری این پژوهش راتشکیل میدهند. پس از انجام پیش آزمون وپس آزمون روش آموزشی سیپ برای فارسی آموزان انجام شده است . پس از تجزیه وتحلیل میانگین نمرات فارسی آموزان بیشا=تراز فارسی زبانان بود.

بررسی ترجمه بینامتنیت درون متنی و برون متنی در ترجمه متون و عناوین خبری
   پایان نامه وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه علامه طباطبایی - دانشکده ادبیات و زبانهای خارجی 1389
    فاطمه بهادر     غلامرضا تجویدی

هدف اصلی تحقیق حاضر بررسی زیر شاخه های بینامتنیت به نامهای بینامتنیت درون متنی و برون متنی در ترجمه خبر وعناوین خبری می باشد. در این تحقیق ترجمه هایی شامل بینامتنیت مورد بررسی قرار گرفته و بررسی شده که آیا مترجم در روند ترجمه به این پدیده متنی واقف بوده است، و همچنین آیا در ترجمه بینامتنیت اصول خاصی بکار برده است. . تحقیق فوق بر پایه نظریه فرکلاو 2007 در خصوص دسته بندی بینامتنیت به درون متنی و برون متنی و نظریه ریچاردسون 2007 در خصوص دسته بندی بینامتنیت درون متنی به 5 زیر مجموعه استوار است. در این راستا تحقیق حاضر به دو فرضیه زیر می پردازد: 1- مترجم در ترجمه خبر و عناین خبری از وجود بینامتیت درون متنی وبرون متنی مطلع است و می کوشد پدیده متنی فوق را در ترجمه خود لحاظ کند. 2- مترجم در رویارویی با بینامتنیت درون متنی وبرون متنی در ترجمه خبر و عناوین خبری از اصول خاصی پیروی می کند.نتایج این تحقیق نشان می دهد که مترجمین متون و عناوین خبری در ترجمه های خود با انواع گوناگون بینامتنیت مواجه می شوند که اکثر این افراد از اصول خاصی در ترجمه این پدیده متنی پیروی می کنند. پیشنهاد می شود این تحقیق در خصوص تأثیر سایر طبقه بندی های بینامتنیت در ترجمه، کاربرد سایر اصول ترجمه در مورد طبقه بندی های مختلف بینامتنیت و ارزیابی ترجمه از دیدگاه بینامتنیت انجام گیرد.

ترجمه اصطلاحات فارسی به انگلیسی در زیرنویس فیلم
   پایان نامه وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه علامه طباطبایی - دانشکده ادبیات و زبانهای خارجی 1389
    فیروزه نصرتی     احمد صدیقی

با توجه به اهمیت و رشد روزافزون رسانه ها در عصر حاضر، ترجمه ی سمعی- بصری زمینه ی بسیار مهمی در مطالعات ترجمه به شمار می رود. امروزه فیلم یکی از مهمترین محصولات فرهنگی است که نقش مهمی در تبادلات فرهنگی بین کشورها ایفا می کند و زیرنویس به عنوان یکی از رایجترین انواع ترجمه ی فیلم از اهمیت ویژه ای برخوردار می باشد.اصطلاحات به کار رفته در فیلمها به علت دارا بودن بار فرهنگی همواره مترجم را با مشکلاتی مواجه می سازند . هدف از این تحقیق شناسایی و بررسی متداول ترین راهبردها ی به کار رفته درترجمه ی اصطلاحات فارسی به انگلیسی در زیرنویس فیلمهای ایرانی بود. تحقیق حاضر در چهارچوب رویکرد توصیفی به مطالعات ترجمهdts) )انجام گرفته است که در سال 1995 توسط توری(toury) مطرح شد.همچنین جهت بررسی راهبردهای به کار رفته در ترجمه ی اصطلاحات از مدل پیشنهادی بیکر(baker,1992) استفاده شده است. طبق این مدل در فرایند ترجمه ی اصطلاحات می توان از 4 راهبرد استفاده کرد: 1. به کارگیری اصطلاحی با معنای مشابه و ساختاری یکسان 2. به کارگیری اصطلاحی با معنا ی مشابه و ساختاری متفاوت 3. دگرنویسی یا بیان دوباره اطلاعات معنایی اصطلاح 4. حذف اصطلاح براین اساس، تحقیق حاضر در پی یافتن پاسخ این سوال است: رایجترین راهبرد در ترجمه ی اصطلاحات فارسی به انگلیسی در زیر نویس فیلمهای ایرانی کدام است؟ در این تحقیق کلیه اصطلاحات بر اساس تعریف شقاقی( 2006) شناسایی و بررسی شده اند.طبق این تعریف، اصطلاح نوع خاصی از ساختار نحوی است که معنای غیر قابل پیش بینی دارد و نمی توان از معنای واژه های به کار رفته در ساخت اصطلاح، به معنای آن پی برد. برای انجام این تحقیق 10 فیلم ایرانی که دارای زیرنویس انگلیسی بودند انتخاب شدند. این فیلم ها جزو پرفروشترین فیلمهای ایرانی در 20 سال اخیر می باشند و توسط کارگردانان صاحب نام ایرانی ساخته شده اند. همچنین تمامی فیلم ها توسط موسسات فرهنگی معتبر زیرنویس شده اند. از این پیکره 450 مورد اصطلاح استخراج شد وهریک از اصطلاحات با هدف شناسایی راهبردهای ترجمانی به کار رفته، با معادل انگلیسی آنها در زیرنویس فیلم ها مقایسه شد. در پایان پربسامد ترین راهبرد در ترجمه ی اصطلاحات فارسی به انگلیسی در زیرنویس فیلمها مشخص گردید. نتایج بدست آمده نشان می دهند که دگرنویسی یا بیان دوباره اطلاعات معنایی ، پربسامدترین راهبرد جهت ترجمه ی اصطلاحات در زیرنویس فیلمها بوده است.طبق نتایج حاصل از بررسیهای انجام گرفته در این تحقیق ،مترجمان ایرانی در63% موارد برای ترجمه ی اصطلاحات از راهبرد دگرنویسی یا بیان دوباره اطلاعات معنایی ،در27% موارد از راهبرد به کارگیری اصطلاحی با معنا ی مشابه و ساختاری متفاوت و در 6% موارد از راهبرد حذف استفاده کرده اند.همچنین 4% از اصطلاحات فارسی با اصطلاحی با معنای یکسان و ساختار مشابه در زبان انگلیسی جایگزین شده اند. استفاده از یافته های این تحقیق در کلاسها و کارگاه های آموزشی ترجمه ، می تواند برای دانشجویان و مترجمان غیرحرفه ای بسیار مفید باشد. همچنین نتایج این تحقیق می تواند در ارتقاء سطح کیفی زیرنویسهای محصولات فرهنگی نقش موثری ایفا کند.

الگوهای گفتاری زنان در رمانهای فارسی و رمانهای ترجمه شده به فارسی
   پایان نامه وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه علامه طباطبایی - دانشکده ادبیات و زبانهای خارجی 1389
    خاطره درودی مقدم     فرزانه فرحزاد

در این تحقیق الگوهای گفتاری زنان (معرفی شده توسط لیکاف در سال 1975)در چهار رمان فارسی و چهار رمان ترجمه شده به فارسی بررسی شد. داده ها نشان دادند که شخصیتهای زن در رمانهای فارسی و ترجمه شده به فارسی به میزان برابری از این الگوها استفاده کردند. این مسئله میتواند بیانگر آن باشد که الگوهای یاد شده جهانی هستند و منحصر به زبان خاصی نمی باشند. همچنین م